Нооруз! Майрамдык дасторкон

 Нооруз! Майрамдык дасторкон
16-Март 2017, Бейшемби

Нооруз майрамын улуттук ырым-жырымдарсыз элестетүү мүмкүн эмес. Кыргыздар жаңы журтка көчкөндө же майрамдарда арча түтөтүп, айлана-тегеректи жамандыктан тазалашат. Миңдеген жылдар өтсө да, Нооруз майрамынын формасы менен маңызы өзгөрбөй сакталып, чыныгы элдик майрам бойдон калууда.

Нооруз майрамы дегенде ар бир адамдын оюна сүмөлөк тамагы келет. Ар бир элдин ата-бабасынан бери жасап, жеп жүргөн улуттук тамак-ашы бар. Эзелтеден бери кыргыз эли дагы өзүнүн тамак - аш өнөрүн өз алдынча өнүктүрүп келген. Аш, той берип же мейман күтүүдөгү тамак берүү салтынын эң бир сыйлуу жери устукан тартуу. Мал союлганда малдын жиликтерин устукандап коноктун санына, жашына карап бөлүштүрүлөт. Кыргыз эли көбүнчө эт жана сүт азыктары менен тамактанган.

Кыргыз элинин сыйлуу тамактары:

Бешбармак, чучук, быжы, жөргөм, олобо, куурдак, курут, эжигей, жуурат, бал каймак, сары май, каймак, кыйыкча, боорсок, жапкан нан, токоч, май токоч, тандыр нан, күлчөтай.

Суусундуктары:

Кымыз, жарма, чалап, айран, сүзмө жана башка көптөгөн түрлөрү бар.

Ал эми нооруз майрамынын символу – Сүмөлөк. Нооруз майрамы болгондо бир үйдө сүмөлөк жасалып, таң агарганча сүмөлөк аралаштырып, тилек айтып оюн курушат.

Бешбармак - майда тууралган эттен жасалган кыргыздын эң сый тамагы. Бышкан эт тууралып, эттин шорпосуна бышырылган кесме жана майлуу чык аралаштырылып бешбармак жасалат. Этти майда тууроо - улууларды, карыяларды сыйлоо. Бешбармактын алдында устукан тартылат.

Бешбармак баардык малдын ( жылкы, уй, кой, топоз, эчки) ошондой эле кийиктин ( аркар, кулжа, бугу, элик) жаңы союлган же сүрсүтүлгөн этинен жасалат.

Кымыз — бээ сүтүнөн (кээде уйдун, төөнүн) ачытып, атайын ыкма менен даярдалган улуттук суусундук. Сүтүнө жана жасалышына жараша уй кымыз (уй, топоз сүтүнөн), төө кымыз (төө сүтүнөн), бал кымыз (байтал бээнин сүтүнөн), сөөк кымыз (кеч күздөгү же кышкы), ууз кымыз (эрте жаздагы), тунма кымыз же Кылымдын гүлү (эң алгач бышылбай куюлуп алынган), ымшытма кымыз (тердетүү үчүн жылытылган), саамал кымыз (көрөңгөгө сүт жаңы кошулган же чала ачыган), чайкалган кымыз (бал, кант кошулган же өтө чайкалган), тоңдурма кымыз (чаначка же көөкөргө атайын тоңдурулган) болуп айырмаланат.

Эскертүү: Сайтыбыздагы маалыматтарды колдоноордо, биздин сайтка ссылка көрсөтүүнү унутпаңыздар!
КӨП ОКУЛГАНДАР
Коркунучтуу куш ээсин жара тартты
Коркунучтуу куш ээсин жара тартты
Төрага терроризмдин жайылуусуна соцтармактар чоң таасир берип жатканын айтты
Төрага терроризмдин жайылуусуна соцтармактар чоң таасир берип жатканын айтты
Абылгазиев: 2018-жылы бир катар жаңы ооруканаларды ачтык
Абылгазиев: 2018-жылы бир катар жаңы ооруканаларды ачтык
Чиркөөнү оңдоого 48 саат ичинде 1 миллиард евро чогулду
Чиркөөнү оңдоого 48 саат ичинде 1 миллиард евро чогулду
Алмазбек Атамбаев башкы прокурорго кайрылуу жасады
Алмазбек Атамбаев башкы прокурорго кайрылуу жасады
Бетке арналган маскалар
Бетке арналган маскалар
Жаңы “Samsung Galaxy Fold” уюлдук телефонунда маселе жаралдыбы?
Жаңы “Samsung Galaxy Fold” уюлдук телефонунда маселе жаралдыбы?
Аял кишини алдап, акча алып жүргөн жаран кармалды
Аял кишини алдап, акча алып жүргөн жаран кармалды
Шишкебектен өрт чыгарган студенттер 13 миллион евро төлөйт
Шишкебектен өрт чыгарган студенттер 13 миллион евро төлөйт
Мухаммед Салах башкы машыктыруучу менен уруша кетти
Мухаммед Салах башкы машыктыруучу менен уруша кетти
Бажы кызматы контрабандалык жүктү кармады
Бажы кызматы контрабандалык жүктү кармады
 Төө-Ашуудагы туннелдин ичиндеги түтүн тазаланды
Төө-Ашуудагы туннелдин ичиндеги түтүн тазаланды
“Кыз-Бурактын” кызы Айтурган Эрмекованын алгачкы концерти өттү
“Кыз-Бурактын” кызы Айтурган Эрмекованын алгачкы концерти өттү
Дүйнөдөгү эң толук баланын абалы учурда кандай?
Дүйнөдөгү эң толук баланын абалы учурда кандай?
Назира Айтбекова: Баланын жашоосуна болгон ынтызарын качырбагыла
Назира Айтбекова: Баланын жашоосуна болгон ынтызарын качырбагыла
​УЕФА: Аптанын мыкты футболчуна талапкерлер аталды
​УЕФА: Аптанын мыкты футболчуна талапкерлер аталды